Van een paus in een synagoge kijkt vandaag de dag niemand meer op. Niet dat Benedictus XVI en zijn voorganger Johannes Paulus II er kind aan huis zijn of waren, maar ze bezochten meerdere malen joodse gebedshuizen en hebben - samen met hun joodse gastheren - gebeden en de vrome wensen uitgewisseld dat het ooit nog goed mag komen tussen joden en christenen. Dat het broeders zullen zijn in de ware zin van dat woord, zoals paus Johannes Paulus II zei, toen hij in 1994 de Grote Synagoge in Rome bezocht. Het imposante gebouw ligt aan de Tiber, in het hart van wat eeuwenlang het getto was. Ooit ingesteld door een paus notabene: Paulus VI, in 1555. Niet zozeer uit venijnig anti-semitisme of racisme, maar uit vrees dat de joden hun geloof over de (roomse) Heilige Stad zouden verspreiden als ze zich te vrij konden bewegen. Dus kregen ze hun eigen, maar wèl ommuurde wijk op de toen nogal drassige Tiber-oever. Religieuze discriminatie, dat wel.
Bovendien werden ze verplicht eens in de week naar een katholieke kerk te gaan om naar de preken van roomse zieltjesjagers te luisteren.
Het verhaal gaat dat een wijze rabbi zijn geloofsgenoten aanraadde dat gehoorzaam te doen - om heibel met het pauselijk gezag te vermijden -, maar dat ze bijenwas of gestold kaarsvet in hun oren moesten stoppen zodat ze niets hoefden te horen van wat vanaf de preekstoel werd verteld. In die synagoge was paus Benedictus XVI afgelopen zondag te gast.