| Menu | ||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
|
| Vertel het verder! |
|---|
|
Klik hier en stuur deze website naar uw vrienden: e-mail to a friend |
| Plein |
|---|
|
Voorbeeld Koningin Elizabeth kleedt zich sober, gaat in eigen land met vakantie, het liefst per trein en heeft haar Rolls Royces voorzien van een schone LPG-installatie. Zou Beatrix dat bedoelen met haar Kerstboodschap ‘een beter milieu begint bij jezelf’? Ook aan de tv-toespraak van haar hoogbejaarde vakgenote kan Beatrix een voorbeeld nemen. Een zakelijk verhaal, to the point, afgewisseld met leuke beelden over de activiteiten van haarzelf en haar familie gedurende het afgelopen jaar. Het verschil met het hoogdravende gemoraliseer waarop wij elk jaar worden getrakteerd, was ditmaal wel erg opvallend. Frans Kok |
| Haagse Rss |
|---|
|
| Het tragisch einde van King Dik |
|
|
| Han Mulder | |
| maandag 12 april 2010 | |
|
Het politiek bedrijf in Den Haag heeft weinig toneelschrijvers inspiratie verschaft. Dat zal niet toevallig zijn. De parlementaire geschiedenis kabbelde generatie na generatie voort. Toen er in de jaren vijftig van de vorige eeuw zich opeens een heuse kabinetscrisis voordeed, was het meest dramatische commentaar dat verslaggevers uit de mond van één van de hoofdrolspelers optekenden: “moet dat nu zo?”. Vervolgens stapte die politicus – dat was de heer Tilanus van de Christelijk-Historische Unie, voor intimi ‘de CHU’ - op zijn rijwiel, lichtte ten afscheid zijn hoed en verdween in het Haagse gewoel, gewoel dat in die dagen overzichtelijk was. Daarvan had een toneelschrijver geen chocola kunnen maken, zelfs als hij William Shakespeare had geheten. Maar ook in Den Haag zijn de tijden veranderd. Met de 21e eeuw deed ook de politieke moord zijn intrede, ofschoon deze vooralsnog ruim buiten het Binnenhof werd gepleegd. De mores verruwden, de intriges werden ‘rücksichtloser’. Wie nog als politicus met de fiets naar dat Binnenhof kwam, deed er goed aan dat vervoermiddel goed te vergrendelen, liefs met een dubbele ketting. In de Tweede Kamer begon men elkaar steeds frequenter voor vis van voorbij de houdbaarheidsdatum uit te maken. De voorzitter greep steeds minder in. Het volk morde steeds luider en vertoonde steeds grilliger gedrag in en rond het stemlokaal. Het populisme greep om zich heen. Het fenomeen van de bedreigde politicus deed zijn intrede: mannen in gedekt zwarte kostuums met ‘oortjes’ en immer waakzame blik, werden een vertrouwd beeld. De democratie had permanent bescherming nodig. Het wachten was nu alleen op de eerste proeve om aan de Nederlandse politieke praktijk van langzamerhand alle dag, dramatisch gestalte te geven. Zondag 11 april is het dan eindelijk zo ver. In het Theater aan het Spui ging ‘King Dik, nar en koning’ in première. Auteur is Theo Monkhorst, schrijver en journalist. Op het podium van de kleine zaal verzorgen heuse politici de uitvoering. Daarin bijgestaan door echte toneelspelers en verre van de eersten de besten. Wat die laatsten betreft: wat dachten we van Anne Wil Blankers en Peter Tuinman? King Dik zelf is trouwens het vleesgeworden dubbeltalent: Boris van der Ham, van huis uit acteur, nu al jaren het onvermoeibare derde wiel aan de bescheiden kruiwagen waarmee D66 het vooralsnog in de Kamer moet doen. En dan zijn er ook zijn collega-Kamerleden Jan Schinkelshoek van het CDA, Roos Vermeij en Mei Li Vos van de PvdA en Charlie Aptroot van de VVD. Ook commentator Ferry Mingelen doet mee. Kortom avant la lettre alvast een zeer brede coalitie - mét journalistieke entourage - op het podium van het Theater aan het Spui dat zich vanwege de toebereiding van Den Haag als Europese culturele hoofdstad 2018 te midden van totale kaalslag bevindt. Geen trams meer te bekennen. Levensgevaarlijke gaten in het wegdek. Den Haag Vandaag. Waarschijnlijk stond Monkhorst een fenomeen als Pim Fortuyn voor ogen toen hij met zijn experiment in dramatische verbeelding begon. King Dik is toch een andere figuur geworden. Je mag hem populist noemen. In zijn grilligheid, onzekerheid en naïviteit is hij tegelijk de verpersoonlijking van ‘het volk’ dat hij wil leiden. Adagium is: alle macht aan het volk. Zijn belangrijkste hulpmiddel daarbij is het ‘willekeurig referendum’. Wat het volk urgent vindt, wordt het volk per referendum voorgelegd. Maar daarbij is Dik (voluit Diederik) niet wars van manipulatie. Daarbij wordt hij zelf weer gemanipuleerd door de gewetenloze adviseur Mangel (rol op het lijf geschreven van Peter Tuinman) die uiteindelijk op zijn positie aast. Schinkelshoek speelt de rol van voorlichter (“waarom weet ik hier niks van?”) die tevergeefs reikt naar Mangels rol als spindoctor. Mingelen en Aptroot verzorgen het clowneske element als onnozele sponsors met politieke ambitie uit het zakenleven. King Dik heeft een bemoeizuchtige moeder tevens vol bewondering (Anne Wil Blankers). Zijn adoratie van het15-jarige nichtje Laetitia (Mei Li Vos) illustreert Diks onderontwikkeld gebleven gevoelsleven. Slechts de Surinaamse Julia (Roos Vermeij) steun en toeverlaat al twintig jaar is hem onvoorwaardelijk trouw. De eigen machinaties, de onvoorspelbaarheid van het volk, het hardnekkige verzet van het politiek establishment worden King Dik al snel noodlottig. Mangel heeft de hand in de moord op hem en volgt hem na quasi lang aarzelen op omdat het volk – alweer in zijn grilligheid – hem daarom smeekt. Alweer een populist. Monkhorst laat in het midden of het deze opvolger die geen scrupules kent, wél zal lukken. Van King Dik maakt Monkhorst bij de voortgang van het stuk steeds duidelijker dat het om een neurotische en infantiele persoonlijkheid gaat die zich een levenlang tevergeefs probeert los te worstelen van zijn autoritaire opvoeding met een dominante vader die ook nog eens zijn gezin verlaat. ‘King’ Dik was ook geen koning, after all. En ook geen nar, of het moest een nar zijn zoals die andere beroemde king, King Lear dat tenslotte wordt. Het Theater aan het Spui was uitverkocht. Veel politiek en aanhang in de kleine zaal. Het was première en slotvoorstelling tegelijkertijd, want ‘King Dik, nar en koning’ werd eenmalig opgevoerd. Wellicht werd toch de broze basis gelegd voor een nieuw genre: politiek toneel op Nederlandse grondslag. Dat klinkt nogal rechtzinnig. Maar zoals ik na de borrel Jan Schinkelshoek op zijn kloeke herenfiets over dat gehavende Spui zag wegfietsen… Ik moest bekennen, dat ging een stuk zwieriger - dramatischer zou ik bijna zeggen - dan destijds, heel lang geleden met die keurige meneer Tilanus van bovenvermelde CHU. ( Dit e-mailadres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit te kunnen bekijken ) |
| < Vorige | Volgende > |
|---|
| Henk Beereboom | ||||
|---|---|---|---|---|
|
||||
