Is de aanpak van Menno Snel voldoende?   

 

Tegenwoordig staat op de website van de Belastingdienst te lezen: ‘Waarmee kunnen we u helpen?’  Een vriendelijk aanbod in de richting van belastingplichtige burgers en bedrijven die door de wetgever gedwongen zijn te voldoen aan steeds ingewikkelder wordende fiscale regels.

In zijn vorige baan als staatssecretaris van Financiën in het kabinet Rutte II heeft Eric Wiebes de ambitieuze plannen voor belastingvereenvoudiging moedeloos doorgeschoven naar de volgende kabinetsperiode, mede omdat hij zijn handen vol had aan een ander probleem. Als gevolg van een massale exodus van belastingambtenaren, veroorzaakt door een riante vertrekregeling, moest hij de verzwakte Belastingdienst weer op stoom zien te krijgen. Nu, anderhalf jaar later, blijkt zijn opvolger Menno Snel nog steeds met dat probleem te worstelen.

Maar anders dan zijn voorganger weet Snel van binnenuit hoe de hazen lopen bij het Ministerie van Financiën. Van 1995 tot 2009 bekleedde hij daar diverse functies, waaronder die van plaatsvervangend directeur-generaal fiscale zaken. Vanuit die achtergrond heeft hij ook inzicht in het complexe takenpakket van de Belastingdienst. Een dienst met 30.000 medewerkers, die te maken heeft met bijna 12 miljoen belastingplichtige burgers, 5,6 miljoen toeslaggerechtigden, 2 miljoen MKB-ondernemingen en 9.000 grote ondernemingen.

 

Zes maanden na zijn aantreden heeft Snel in een brief aan de Tweede Kamer (van 26 april 2018) zijn plannen met de Belastingdienst uiteengezet onder de vlag ‘Beheerst vernieuwen’. Die beheersing bestaat uit het niet te veel tegelijkertijd vernieuwen en meer gefaseerd inzetten op een overzichtelijk aantal projecten. Nieuwe projecten zullen tijdelijk een lagere prioriteit krijgen, om voorrang te geven aan het (kwalitatief en kwantitatief) weer op sterkte krijgen van de Belastingdienst.

En terecht, want na het vertrek van 2.800 medewerkers sinds 2016, zullen er tot eind 2020 nog eens 2.700 gebruik maken van die vermaledijde vertrekregeling. Bovendien zijn het juist de hoger opgeleide belastingambtenaren die hiervan gebruik maken. Binnen zijn begroting trekt hij dan ook 100 miljoen euro uit voor bijscholing van het zittende personeel en werving van goed geschoolde fiscalisten en IT-specialisten. Dat is volgens Snel noodzakelijk ter voorkoming van negatieve effecten op de handhaving van fiscale verplichtingen en de belastingmoraal (lees: lagere overheidsinkomsten en meer fraude). Zijn aanpak ziet er doordacht uit en kan het risico van zulke effecten inderdaad helpen verminderen, maar ik vrees dat we er daarmee niet zijn.

 

De dolgedraaide situatie bij de Belastingdienst is namelijk in belangrijke mate ontstaan door de complexiteit van ons huidige belastingstelsel. Die complexiteit is het gevolg van het politieke proces waarin de fiscale wetgeving tot stand komt. Moeizame compromissen tussen deelbelangen en het toenemend gebruik van belastingen als ‘sturend’ instrument voor niet-fiscale beleidsdoeleinden, hebben ons opgezadeld met onwerkbare en vaak ineffectieve regelgeving. Het is te hopen dat staatssecretaris Snel, met zijn bewezen ervaring op terrein van het fiscale beleid, er ook in slaagt weerstand te bieden aan een verdere verkruimeling van regelgeving en concrete voorstellen doet om ons bestaande belastingstelsel drastisch te vereenvoudigen. Daar zou niet alleen de Belastingdienst mee geholpen zijn, maar vooral ook de burgers en bedrijven in dit land.

 

 

 

Deel dit berichtShare on FacebookTweet about this on TwitterShare on LinkedInShare on Google+Email this to someone

Han Kogels

Han Kogels (1946) is prof. em. van de Erasmus Universiteit Rotterdam en secretaris-generaal van de International Fiscal Association. Daarvoor was hij fiscalist in het internationale bedrijfsleven en hoogleraar Europees Belastingrecht

Latest posts by Han Kogels (see all)

Over Han Kogels

Han Kogels (1946) is prof. em. van de Erasmus Universiteit Rotterdam en secretaris-generaal van de International Fiscal Association. Daarvoor was hij fiscalist in het internationale bedrijfsleven en hoogleraar Europees Belastingrecht