Genoeg van nepnieuws? Lees een krant!  

 

We worden overspoeld door nepnieuws, of liever nepinformatie, want om nieuws gaat het in feite niet. En er lijkt geen kruid tegen gewassen. Maar de oplossing is simpel: lees een krant. En  dan heb ik het natuurlijk over ordentelijke kranten, over onafhankelijke dagbladen met een fatsoenlijk redactiestatuut. Er is geen medium, dat zo objectief en compleet weergeeft wat zich in de wereld om ons heen afspeelt. En als u wilt, wordt dat complete en betrouwbare overzicht van het wereldnieuws zes dagen per week op uw deurmat bezorgd.

Maar ook de pers zit in het verdomhoekje sedert de Amerikaanse president Trump weerklank vindt met zijn kruistocht tegen de pers. En ook in ons land worden maatschappelijke kwalen, en niet alleen door PVV-leider Wilders, steeds vaker op het bordje van de pers gedeponeerd. Maar de krant is in Nederland al sinds mensenheugenis met niets anders bezig dan verslag doen over wat zich in de samenleving afspeelt. En ik kan u als ervaringsdeskundige met een halve eeuw dagbladjournalistiek achter de rug verzekeren dat die verslaggeving uiterst consciëntieus gebeurt.

Ook het NOS-journaal en het RTL-nieuws leveren betrouwbare journalistieke producten, maar zij presenteren een zeer kleine selectie en pretenderen ook geenszins compleet te zijn. De krant online is een prima alternatief, maar ook daar moet de lezer zelf op zoek naar wat hem interesseert en vallen er gemakkelijk zaken buiten de interessesfeer, die daar toch wel in  thuis horen.

Ik vrees dat een pleidooi voor de papieren krant als een achterhoedegevecht wordt gezien. Maat het kan ook niet worden ontkend dat de huidige snelle en beperkte consumptie van het nieuws onherroepelijk leidt tot oppervlakkigheid en ook vaak tot verkeerde conclusies. De sociale media zijn niet veel meer dan open riolen, waarin heel veel bagger mee stroomt. Prima als je ermee om kunt gaan, maar wie zich volledig verlaat op die vorm van nieuwvoorziening mist essentiële informatie om een verantwoorde mening te kunnen formuleren. Bovendien wordt langs die weg vaak alleen nieuws aangeboden dat in het pulletje van de geadresseerde past. Ik kan me in de Nederlandse krantenwereld maar één bewuste nepnieuwsactie herinneren. In de jaren zeventig heeft De Telegraaf geruime tijd volgehouden dat de toenmalige PvdA-premier Joop den Uyl een riant tweede huis in België bezat. In hoeverre dat mede heeft geleid tot het einde van het kabinet Den Uyl is nooit echt duidelijk geworden. De Telegraaf heeft deze actie nooit officieel toegegeven. Maar ook in De Telegraaf zul je geen bewust nepnieuws meer aantreffen. En als die ingestoken misinformatie een krant een keer bereikt, zal de redactie niet schromen dat ook openlijk toe te geven.

De meeste kranten maken toch al gebruik van een ombudsman, die problemen van lezers aan een onafhankelijke analyse onderwerpt. Ik word er soms een beetje moe van kranten te moeten verdedigen tegen ongefundeerde aanvallen. Vrijwel alle schandalen die zich de laatste jaren hebben voorgedaan zijn door kranten aan het licht gebracht. Het is dan ook pijnlijk dat door de penibele situatie, waarin veel regionale kranten zich bevinden, het volgen van de lokale politiek een ondergeschoven kindje dreigt te worden. Dat zou een rampzalige ontwikkeling zijn. De krant, landelijk en regionaal, verdient ieders steun. En als je bedenkt dat de krant elke dag een compleet overzicht van het nieuws in de wereld op je deurmat brengt, is de prijs voor dat product eigenlijk een lachertje.

 

Dick Toet
Laatste berichten van Dick Toet (alles zien)

Over Dick Toet

Dick Toet (1942) is zijn hele loopbaan werkzaam geweest in de dagbladjournalistiek. Hij was onder meer parlementair redacteur (Brabant Pers), vijf jaar correspondent in de USA (Zuid Oost Pers) en bijna twintig jaar lid van de hoofdredactie van de Haagsche Courant

2 reacties op “Genoeg van nepnieuws? Lees een krant!  

  1. Geachte heer Toet,

    U lijdt mijn inziens aan een lichte vorm van beroepsdeformatie door de dagbladpers nog steeds te zien als brenger van het actuele nieuws. Als lezer van vele kranten, lees ik de krant niet meer om het nieuws, maar om de onwaarschijnlijke hoeveelheid van bekwame en onbekwame duiders die de krant vullen met hun 1/7.000.000.000 al of niet deskundige en gekleurde mening. De hedendaagse dagbladkrant is per definitie verworden tot brenger van oud nieuws en is overgegaan tot het op de agenda zetten van al of niet interresante onderwerpen gestuurd door hun politieke voorkeur wat overeenkomt met ordinaire propaganda. Verder wordt de dagbladkrant voor een groot deel gevuld met letterlijk overgenomen artikelen van de duizenden voorlichting- en communicatiebureau,s zonder kritische kanttekeningen omdat de menskracht ontbreekt om een en ander goed na te trekken.
    Dat de elke krant tracht geen nepnieuws te brengen wil ik graag geloven alleen ontbreekt het in de meeste kranten aan objectief nieuws met als gevolg dat men nog slechts gelezen wordt door zielsverwanten.
    Als voorbeeld noem ik de NRC waar ik meer dan 40 jaar opgeabboneerd ben geweest als zakenman en liberaal maar door een veel linksere en activistische koers door mij nog sporadisch gelezen wordt.
    Met vriendelijke groet,
    A.Th.van Wissen, Delft.

  2. Dick Toet heeft gelijk. We moeten met zijn allen aan de krant. Dan is het probleem van nepnieuws opgelost. Laatst deed ik tijdens een gastcollege aan een hogeschool een korte rondvraag onder studenten communicatie. Ééntje las er consequent een krant. Van de rest pakten er twee af en toe Metro in het OV. De rest kijkt op laptop of smartphone. En houdt zich niet bezig met de vraag of iets nieuws is. Of infotainment. Dat gaat dus niet werken.
    Nou, dan moeten we ook maar kunnen vertrouwen op de journaals van RTL en NOS. Oh wacht. Het zijn overwegend 60-plussers die nog televisie kijken. Kijkersonderzoek bij het voor ons op de universiteit zeer relevante Oranje Boven, Down Under onderstreepte dat uit en te na. Hoe jonger, hoe minder tv. Ik ben overigens als veertiger ook al afgehaakt wegens te traag, teveel reclame, te geïnstitutionaliseerd, te plat en te traditioneel. En wat TV betreft is de jeugd al helemaal gestopt met kijken.
    Het is helaas de typische reflex van een oude garde die weliswaar ziet dat hún wereld ten dode is opgeschreven , maar domweg verder speelt op zijn instrument terwijl het schip al vergaat.
    En online oppervlakkig? Hm, ik ben benieuwd aan welke sites Dick Toet dan refereert. Hij heeft wat mij betreft wel een aardig onderwerp bij de kop. Ik heb ter afsluiting nog één tip. Probeer bij het publiceren van een online longread of column zelf ook iets te doen aan de opmaak en leesbaarheid. De look and feel, zo u wil. Je artikel oogt en voelt nu helaas een beetje als, eh… – verhip! – een saai stukje in de papieren krant.
    Ach, en zolang ik – zoals gisteren nog – van AD en Telegraaf nieuwsalerts op mijn telefoon krijg over godbetert de verloving van een Engelse prins, dan houd ik mijn hart vast of er in die wereld überhaupt nog mensen zijn die goed nadenken over de combi nieuwswaardigheid en medium. Het blijft nu bij een poging slappe wijn in een gepimpt riool te doen stromen.

Reacties zijn gesloten.